Waarom doen hardlopers en wielrenners dit massaal?
Boven dit blog staat een foto van mezelf. Althans, dat was ik vijfentwintig jaar geleden. Kort voor de foto kwam ik als eerste over de streep bij een wielerwedstrijd: De Ronde van Zuid-Friesland. Bos bloemen. Beker. Rondemiss voor een zoen op de wang.
De foto roept de nodige vragen op. Hoe denkt de rondemiss over de foto? Wat is er nog over van de jongen op de foto? In hoeverre heeft die periode bijgedragen aan mijn huidige leven?
Vragen waar geen antwoord op komen.
Vandaag wil ik het enkel hebben over het verfomfaaide petje met sponsornamen
De ploegleider stak het me toe, kort voor ik het podium opging. De bedoeling van het petje is om de sponsor in beeld te brengen. In een (mislukte) poging tot bravoure, zet ik het petje andersom op mijn hoofd. Niet de hoofdsponsor is in beeld maar een sponsor van sportvoeding: Extran.
Tijdens de koers en op lange trainingsritten had ik altijd 2 pakjes Extran (perzik) in mijn shirt. Daar zit een gedachte achter. Koolhydraten houden een hongerklop buiten de deur.
Afgelopen jaren heb ik veel geleerd over koolhydraten en vetten en slimme voeding voor duursporters. Vorig jaar liep ik in december 42 kilometer. Op het clubhuis in Amsterdam was een bonte groep lopers verzameld om kriskras door Amsterdam te lopen. We volgden Runbrandt en terug bij het clubhuis zagen we op Strava dat we een sneeuwpop hadden gelopen.
Eén van de lopers was een bekende Instagramloper. Onderweg werd hij veel herkend en zelfs mijn zoon – die geen hardlopers volgt – had via sociale media meegekregen dat we met een beroemdheid hadden gelopen. Na pak ‘m beet 15 kilometer pakte hij zijn telefoon en hij schreeuwde in zijn camera een woord, zijn handelsmerk: gelleeeetjeee.
Zelf liep ik die dag op een banaan en drie vijgen en zo kom ik bij de vraag: waarom leunen hardlopers en wielrenners massaal op gelletjes, repen en sportdrank? In een Maurten Gel van 40 gram zit 25 gram suiker. Dat is ongeveer zes suikerklontjes en evenveel als in een Snickers. Toen ik dat voor het eerst hoorde, voelde ik me een beetje betrapt. Ik moedig mijn zoon aan om te sporten op water en fruit en ik neem zelf snoep vermomd als sportvoeding. Dat is natuurlijk niet helemaal eerlijk, want of iets snoep is of niet, hangt natuurlijk niet alleen af van de hoeveelheid suiker. Maar als loper is het interessant om voor jezelf te weten waarom je loopt.
Wil je op een dag een topprestatie leveren, dan is het gebruik van gels aantoonbaar behulpzaam
Je kunt wat harder lopen en je houdt hoge snelheden op de fiets langer vol.
Maar als je sport voor een goede gezondheid, een goed gemoed én om wat kilo’s kwijt te raken, dan zijn gels niet nodig. Sterker nog: een gezond gewicht en een goed gemoed gedijen goed bij vetverbranding. En voor vetverbranding heb je geen gels nodig.
Dus stel jezelf de vraag: is het belangrijker om sneller bij de finish te zijn of wil je liever een gezond gewicht en een goed gemoed (ook twee dagen ná je prestatie)?
Het antwoord op die vraag bepaalt of je gels of sportvoeding nodig hebt. Als sporter heb je verschillende fases en de kans is groot dat het antwoord op de vraag in beweging is.
Voor de lopers en fietsers die sporten voor een gezond gewicht en een goed gemoed is het leerzaam en geruststellend om te weten dat 1 kilo vet goed is voor 9000 kcal aan brandstof. Dat is twee marathons! Je kunt leren om op je vetvoorraden prachtige sportprestaties te leveren.
Hoe begin je?
Een eenvoudige tip om meer met je vetvoorraden te doen is nuchter sporten. ’s Ochtends drink je een glas water of een kop thee zonder suiker en vóór je ontbijt ga je lopen of fietsen. Tempo en afstand zijn in het begin niet van belang, je gaat op onderzoek uit.
Voor je het weet loop je comfortabel kilometers aaneen op je vetten.
Misschien win dan geen prijzen, maar je krijgt er veel voor terug: een goed gemoed en een gezond gewicht.
Over de auteur
Ik schreef tien boeken over ademhaling, kou, hardlopen, wielrennen en mediteren.
In 2014 ontmoet ik William Cortvriendt, een arts en schrijver die zegt dat mensen te vaak eten. Na deze ontmoeting experimenteerde ik met vasten, koolhydraatarm eten en hardlopen zonder sportdrank. Het resultaat: meer energie en een grote interesse in voeding. En om daar met volle teugen van te genieten is goed eten een waardevol uitgangspunt. In september 2026 is mijn nieuwste boek: Eten tot je erbij afvalt verschenen. Eet smakelijk!
Koen de Jong
Nieuw: Eten tot je erbij afvalt
Met het nieuwe boek en programma: Eten tot je erbij afvalt leer je manieren om op een gezond gewicht te komen zonder wilskracht. Hoe word je een vetverbrander en hoe blijf je metabool flexibel? Je vindt tips en oefeningen over afvallen en kilo’s kwijt die je nog niet eerder hebt gekregen.
Je kunt het programma met boek tot en met 29 september met korting bestellen.
Een vraag: Ik loop nu al een aantal jaren ‘nuchter’ in de ochtend, heerlijk! Tot een kilometer of 18 geen probleem om alleen met wat water te lopen. Daarboven loop ik het ook wel rustig uit, maar heb je de rest van de dag niks meer aan me. Chagrijnig naar de kinderen, futloos en zo vroeg mogelijk naar bed – liefst al in de middag een dutje. Als ik op zo’n langer loopje toch 1-2 gelletjes neem, heb ik van die bijverschijnselen veel minder last. Is het een kwestie van doorzetten en mijn vetverbranding nog meer aansporen, of is het bij echt langere afstanden toch verstandiger om onderweg wat meer te eten (en dan misschien in plaats van die gelletjes over te gaan op fruit?).
Ha Louis, chagrijnig naar de kinderen en futloos, is natuurlijk niet de bedoeling van nuchter lopen. Als je al jaren nuchter loopt, is de periode van doorzetten wel voorbij. Met langere afstanden lijkt het verstandig om vooral wel wat te eten. In plaats van gels zijn gedroogde abrikozen of gedroogde vijgen een uitstekend alternatief. Enne: met 18 kilometer ben je al een uitstekende vetverbrander.
Ha Koen,
Nog een aanvullende vraag waar ik benieuwd naar ben. Ga je in het boek ook in op de invloed van een betere vetverbranding op het metabolische profiel van de sporter? Ik zou daar wel echt graag meer van weten. Ik zie in mijn omgeving meer sporters die inspanningstesten laten afnemen met lactaatmeting, om zo hartslag als proxy voor lactaat te kunnen gebruiken. Als een betere vetverbranding invloed heeft op je metabolisch profiel (als in een verschuiving van LT1 ”naar rechts”) kan dit ook een behoorlijk positieve invloed op met name het lange afstandswerk zijn.
Groetjes!
Ha Frank, zeker ga ik daar op in. Voor veel lopers zit er enorme rek in LT1. Een combinatie van ademstops, nuchter trainen en anders eten kan daar veel winst opleveren. Wat je zegt: dat heeft nogal een positieve invloed op het lange afstandswerk. Geluk, Koen
Ha Koen,
Heel gaaf, ik ben erg benieuwd! Snel bestellen en lezen maar.
Groetjes, Frank
Mooi stuk! Ik kan zelf als ervaringsdeskundige beamen dat je lichaam prima kan leren om nuchter te lopen. Ik zou wel een nuance plaatsen wat betreft het belang van tempo en afstand als je hiermee begint, die zijn volgens mij wel van belang. Een (hele) rustige, relatief korte duurloop is namelijk een goed startpunt en maakt het ook makkelijker (en leuker) om een fijne start te maken met nuchter lopen.
Ha Frank, dank voor de aanvulling. Dat heb ik niet duidelijk geformuleerd. Ik bedoelde ook eigenlijk tempo en afstand in het begin kort en rustig houden. Hoeveel kilometer loop je zelf op nuchtere maag?
Ha Koen,
Dat hangt dus heel erg af van de fase waarin ik zit als loper. Maar tot een uur of twee is sowieso prima te doen, als ik maar rustig aan doe en wat water mee heb.
Als ik gericht aan het trainen ben voor een groot doel, houd ik het bij korte loopjes die ik nuchter doe.
Qua herstel merk ik het wel, dat langere werk op nuchtere maag doen. Je loopt toch nooit echt volledig op vet, en ook de glycogeen reserves trek je dan wel een beetje leeg. Richting de volgende training en herstel vind ik dat niet ideaal, als het schema an sich al veel vraagt.
Ook trainen met gelletjes integreer ik wel in een training de laatste maanden voor een marathon.
Groetjes, Frank
Ha Frank, zo te lezen ben je zeer bewust van je fases en je doelen en wat er nodig is per fase. Dat is het mooiste wat je kunt doen. In welke fase zit je nu?