Waarom het goed is om na 20:00 niks meer te eten of drinken
Vanmorgen liep ik een rondje hard met Edward Blommaart.
Hij is een bijzondere man. Zo’n type die zoveel weet, dat hij nederig wordt in plaats van arrogant.
Alweer bijna vijf jaar geleden interviewde ik hem over periodiek vasten.
De laatste tijd moest ik vaak aan hem denken.
Van Marieke de Groot van de Voedingsacademie had ik een chip in mijn arm gekregen om mijn bloedglucose te meten. Met dat ding in mijn arm heb ik van alles getest. Wat doen pannenkoeken met stroop? Wat doet vasten? Welk effect hebben gelletjes tijdens het sporten? Gaat de bloedsuiker omhoog van havermout?
Het is onderzoek voor mijn nieuwe boek en ik vind het bijzonder leerzaam.
Eén keer had ik een vreemde nacht. Ik sliep maar mijn bloedsuikerspiegel ging nogal op en neer.
Dit is de grafiek die begint maandagnacht om 0:00. Dan zit mijn suikerwaarde op 6 mmol/L. Dat is hoog voor mij. Eerdere nachten was het een horizontale lijn rond de 4 mmol/L. Na een daling tot 1:00 ging hij weer omhoog en tussen 2:00 en 4:00 ging hij weer naar 6 mmol/L, gevolgd door nog een piek om 6:00 uur.
Ik sliep. Mijn lijf was nogal in de weer.
In de ochtend had ik al voor 10:00 stevige trek in ontbijt, terwijl ik meestal rond 12:00 trek krijg.
Wat is hier aan de hand?
Zondagavond 23 maart had ik tussen 20:00 en 23:00 drie biertjes gedronken, daarna ging ik slapen
Wat heeft dit met Edward Blommaart te maken?
Edward is de Nederlandse Mr. Autofagie en hij is al sinds 1997 (!) bezig met de voordelen van vasten. Ik kreeg zijn proefschrift en moest bekennen dat ik er niks van begreep.
The antiproteolytic effect of wortmannin (IC50 = 30nM) and LY294002 (IC50 = 10uM) was accompanied by inhibition of autophagic sequestration and not by an increase in lysosomal pH or to a decrease in intracellular ATP.
Sorry?
Edward is iemand die zoveel weet dat hij een andere taal spreekt. Maar hij is ook goed in complexe materie eenvoudig maken. Niet alleen theoretisch, ook praktisch.
Hij leerde me dat de eerste slag naar een goed herstel, gezonde eetgewoontes en vetverbranding simpel is: stop na 20:00 niets meer in je mond waar je bloedsuikerspiegel van omhoog gaat.
Voordelen:
- betere slaap
- sneller herstel na het sporten
- ’s ochtends minder trek, gezondere keuzes
- makkelijker om vet als brandstof in te zetten
- nogal wat rust in je maag- darmsysteem
Wat gebeurt er als je eet of drinkt?
De curve heeft onze illustrator Ralf eerder al mooi in beeld gebracht.
Na een piek maakt je lichaam insuline aan en gaat je bloedsuikerspiegel omlaag. In de dip heb je trek en wil je koolhydraten of zoetigheid.
Een belangrijke stap daarbij is: hoog insuline zorgt voor vetopslag en laag insuline zorgt voor vetverbranding.
Kennis is leuk maar als je het terugziet in je eigen waardes is dat interessante kost
Zonder bloedglucosemeter is dit eenvoudig te testen. Eet vanavond tot vlak voor je gaat slapen vooral drop of drink cola of doe allebei. En merk op hoe je morgenochtend wakker wordt en of je snel trek hebt.
Morgenavond doe je het dan anders. Eet na je avondeten niks meer en drink alleen kruidenthee of water. Merk dan overmorgen op hoe je wakker wordt en hoe laat je trek krijgt.
Grote kans dat je Edward dankbaar bent.
Na 20:00 niks meer eten is echt een goed idee.
Energie is als water in een sleepnet. Zolang je het voortsleept zit het vol, maar als je het ophaalt zit er niks meer in. Als je blijft eten, heb je energie. Maar als je ’s nachts een paar uur niks eet of drinkt, word je wakker en ben je moe. Dat patroon kun je omkeren. Juist door minder te eten en je lichaam te laten wennen aan vetverbranding.
Ode aan vetverbranding en minder eten.




Op welk slaapritme is die 20.00 gebaseerd? Ik heb het idee dat chronotype ook best van invloed kan zijn op dit soort dingen. Of je om 22.00 gaat slapen of om 01.00 maakt natuurlijk wel uit. Ik slaap meestal en van nature het beste tussen 1 en 8/9 (of zelfs nog later – maar dat is maatschappelijk niet zo handig omdat onze maatschappij nogal is ingericht op ochtendmensen. Ik ontbijt makkelijk pas om 13 of 14. Meestal is lunch/brunch mijn voornaamste maaltijd. Avondeten doe ik vaak pas om 8/9 uur.
Ha Hiltje, de ’20:00-uur-regel’ is gebaseerd op een slaapritme waarbij je om 23:00 gaat slapen. Drie uur voor je gaat slapen niets meer eten, dat is het idee..
Herkenbaar verhaal Koen, dank hiervoor.
Wat zijn de ideeën over wel/niet of wat te eten na een latere training (hardlopen of een HIIT training).
Zeker met het oog op sporten in de warmte waardoor ik graag wat later op de dag sport.
Ha Stef, ik hoef na een training niet meteen te eten. Eerst slapen voor een goed herstel en de volgende dag weer eten, geeft genoeg tijd om de voorraden aan te vullen en te herstellen. Wat is jouw ervaring daarmee?
Goedemiddag, de podcast van Robbert Wolters, “echte mannen (en vrouwen) diëten niet “ is een mooie aanvulling hierop. Simpel, eenvoudig en sterk uitgelegd wat er allemaal gebeurt in je lichaam.
Merci!
Ha Koen, mooie column en herkenbaar. Hoe doen die Italianen dat toch?
We zijn er nu op vakantie en merken dat het hier gebruikelijk is om ‘s avonds laat te eten, vanaf een uurtje of 8 of 9. We doen er inmiddels mee, het is gezelliger om in een vol dan een leeg restaurant te zitten. Ineens heb ik ook weer trek in ontbijt. Nog niet gezwicht voor al die zoete broodjes die hier de hele dag worden gegeten. Straks thuis maar weer omschakelen! 😉😊
Groet, Yolanda
De schommelingen van je bloedsuiker in de nacht komen doordat je lichaam zelf suikers aanmaakt. Dit is een natuurlijk proces en gebeurt altijd ‘s nachts. Dat je toevallig een verschil ziet wanneer je een suikermeter draagt, zegt niets over het (on)nut van vasten.
Tuurlijk moet je geen cola of drop eten vlak voor het slapen. Als je anders ‘s nachts wakker wordt van de honger moet je wel gewoon iets (gezonds) eten.
Ha Chris, mijn ervaringen waren anders. De suikerwaardes van 6 mmol/L zag ik niet als ik na 20:00 niks meer at en mijn bloedsuikerspiegels waren tijdens vastendagen zo goed als horizontaal, met veel lagere waardes. Gevolg: in de ochtend was ik fitter. Heb jij een verklaring of link naar onderzoek waaruit blijkt dat de schommelingen altijd gebeuren? En wat zijn redenen om ’s nachts wakker te worden van honger? Wat ik leerde van onder andere Edward Blommaart: minder eetmomenten = minder insuline = meer vetverbranding = minder trek. In tijden van heftige stress is dat moeilijk om te buigen, maar in rustiger vaarwater is het mogelijk om zonder trek minder vaak te eten. Wat is jouw ervaring daarmee?
Als ik ’s avonds niks eet (geen soja kwark en evt boterham met pindakaas), dan lig ik de hele nacht te woelen en word ik vaak tussen 02.00u en 05.00u wakker door een lege maag. Ook als ik overdag een paar honderd calorieën meer heb gegeten. Hoe voorkom je/voorkomen jullie dat?
Ha Chris, bij mij was het een combinatie van gezonde vetten + goede eiwitten + veel groenten + eten tot verzadiging + ademhalingsoefeningen. Met de aanvulling dat het in periodes van intense stress (bijvoorbeeld mantelzorg) goed is om mild te zijn. Zit hier iets tussen waar je iets aan hebt? Groet, Koen
Ik heb in een eerder afvalprogramma icm krachttraining geleerd om juist voor het slapen eten met eiwitten (bv kwark met wat fruit) te eten om onnodig spierafbraak te voorkomen. Ben benieuwd hoe jij dit ziet, vooral als je ‘‘s avonds nog sport?
Ha Suzanne, als ik overdag genoeg eiwitten eet, kom ik door een looptraining niet in de buurt van spierafbraak. Ook niet als ik ’s avonds sport en intensief. Als je voldoende glycogeen en vetten hebt, gaat je lichaam niet zomaar spieren afbreken. Dat had ik alleen 26 jaar geleden toen ik als wielrenner wel eens teveel deed: 6 uur trainen in de regen en dan proberen mijn ploeggenoten bij te houden die beter waren. Je merkt dat gelukkig snel: je zweet ruikt dan naar ammoniak. Maar zoals gezegd: dat doet je lichaam niet zo snel is mijn ervaring. Ik weet niet hoe dat werkt als je hele intensieve krachttraining doet.
Wow. Tof inzicht..Bedankt
Graag gedaan! Het is interessante kost…
Wat een leuke test! Ben nu al benieuwd naar je boek. Succes met schrijven.
Merci!