Wat kun je leren van Wim Hof (ja, de Iceman)

Bijgewerkt november 2022

Kou is hot.

Al jaren.

Het kan je niet zijn ontgaan.

Wim Hof, de kougoeroe, duikt overal op met zijn boodschap: kou is goed. Hof pleit voor een herwaardering van de kou.

Ik mocht er een boek over schrijven met hem: Koud kunstje. Dat boek is een logisch gevolg van al zijn werk.

Hof heeft namelijk steeds meer beoefenaars.

Katja Schuurman zat jaren terug al in een ijsbad.

Katja Schuurman in ijsbad met Wim Hof Katja Schuurman in het ijsbad bij Wim Hof

En cabaretier Theo Maassen was er ook vroeg bij.

Theo Maassen in ijsbad Theo Maassen moet nog even wennen

Wat is hier aan de hand?

Waarom gaan al die mensen in een ijsbad zitten, of in korte broek de sneeuw in?

Wim Hof is ambassadeur van kou

Hof wordt al zijn hele leven aangetrokken tot de kou. Intuïtief. Als 7-jarig jochie klimt hij in de winter al uit het raam om in de sneeuw te slapen.

Zijn fascinatie voor kou blijft. Op 17-jarige leeftijd gaat hij naar India om te mediteren, oefeningen te doen en zijn lichaam te trainen in extreme omstandigheden.

In de jaren die volgen zwemt hij tussen de ijsschotsen in IJsland. Hij loopt een marathon boven de poolcirkel, in korte broek. En hij houdt het inmiddels vijf kwartier vol in een bad met ijsklontjes.

De media krijgen zijn prestaties in het vizier.

Hof duikt op in De Wereld Draait Door en de BBC maakt een documentaire over hem.

Schermafbeelding 2015-03-24 om 11.34.11
Wim Hof zwemt in IJsland, documentaire BBC

Ja ja, hij liever dan ik, maar waarom moet ik dat weten?

Dat vroeg ik me ook af. Ik dacht altijd dat Hof graag liet zien wat hij allemaal wel niet met zijn lichaam kon.

Dat hij een podium zocht.

Maar toen ik Hof voor het eerst ontmoette kwam ik erachter dat het hem niet te doen is om aandacht voor zijn eigen prestaties, maar om aandacht voor de kou. Of liever: om de effecten van kou op de gezondheid.

En hij krijgt de wetenschap mee.

In 2014 publiceert Radboud UMC een onderzoek dat verschijnt in toonaangevende wetenschappelijke tijdschriften PNAS en Nature.

Conclusie: door ademhalingsoefeningen en koudetraining ben je in staat om je immuunsysteem te beïnvloeden. Dat is waardevol bij stress en veel ziekten.

Mensen met auto-immuunziekten zoals bijvoorbeeld Reuma, Crohn of Diabetes vinden deze uitslagen natuurlijk interessant. Maar waarom zou je met ademhalingsoefeningen en kou aan de slag gaan, als je gezond bent?

Ik ben nieuwsgierig en ga met de methode van Wim Hof aan de slag. Ik doe zijn oefeningen en ga een week met hem naar Polen, om in ijskoud water te trainen.

Het levert me veel op.

Voordelen van kou voor een gezond mens

Na de week in Polen, waar ik 10 minuten in een rivier van 3 graden Celsius zat, blijf ik de kou opzoeken.

Het voelt goed. Ik ben fitter, kwieker en creatiever dan normaal.

Ik schrijf een boek over de methode van Hof: Koud kunstje.

In het nawoord schrijf ik dat ik gegrepen ben door Hof en zijn boodschap, en dat ik zelf ook rare fratsen ben gaan uithalen.

Koen in een wak in Finland

Een voorbeeld

17 december 2014. Ik loop in mijn zwembroek en een T-shirt door de Admiraal de Ruyterweg in Amsterdam. Het is 2 graden Celsius, er waait een gemene wind en er dwarrelt sneeuw. Ik loop van mijn huis richting de Admiralengracht, om een duik te nemen. Eenden zwemmen er ook, die hebben geen last van kou en ik doe mijn T-shirt uit.

‘Ga jij zwemmen?’ Ik kijk achterom. Een man met zijn sjaal opgetrokken tot over zijn mond, een muts  op en een dik regenjack aan kijkt me met grote ogen aan. ‘Dat is levensgevaarlijk hoor, weet je wel hoe koud het is?’

‘Vier graden,’ antwoord ik.

De man is er niet gerust op. Hij wil morgen niet in Het Parool lezen dat ik ben overleden aan onderkoeling in de Admiralengracht. Dus hij blijft wachten. Mijn uitleg over koudetraining overtuigt hem niet, maar zijn interesse is gewekt. Hij vraagt of hij me mag filmen. Ik laat me de gracht inzakken.

Na een minuut of twee is de man echt enthousiast.

Ik dobber blijmoedig rond en geef rustig uitleg over bloedvaten en het positieve effect van de kou. De man belt – opgewonden – zijn broer. Met drukke armgebaren roept de man uit dat er écht iemand in de gracht zwemt en dat hij moet komen kijken.

Als ik de gracht uitstap en rustig mijn T-shirt aantrek, komt zijn broer aangelopen. Nat als ik ben, in de snerpende wind, begin ik onderkoeld te raken. Ik kan nog maar 5 minuten tegen kou, ik ben Wim Hof niet.

Ik wil naar huis, maar de broers stellen me de ene vraag na de andere. Hoe kan dit? Waarom doe ik het? Moeten zij het ook doen? Voor wie is het goed? Kan iedereen het?

Ik roep: ‘Lees mijn boek!’ en ga vlug naar huis. Ik warm op met een kop thee en bedenk hoe ik snel kan uitleggen hoe het verkwikkende effect van kou werkt.

Want jij kunt het ook, nu meteen

Je hoeft niet naar IJsland om tussen de ijsbergen te zwemmen. Begin gewoon eens met een koude douche.

Douche warm, zoals je altijd doet. Adem diep in, en langzaam uit. Diep in, en langzaam uit. Draai dan de warme kraan uit. Je gaat sneller ademen en je schrikt je het leplazerus. De kunst is om gecontroleerd rustig uit te ademen. Langer dan normaal.

Je zult merken dat je fitter de douche uit stapt.

Wil je liever met anderen natuurwater in? Kijk dan op onze plonskaart voor gelijkgestemden bij je in de buurt.

WAARSCHUWING: mensen met het fenomeen van Raynaud kunnen langdurige blootstelling aan kou beter vermijden.

Over de auteur

Ademhaling is mijn favoriete onderwerp. Hardlopen en kou staan gedeeld tweede. Over deze onderwerpen schreef ik 10 boeken en ik leid ademcoaches en koucoaches op. Mijn favoriete ademhalingsoefening is anapana en run-dip-run is mijn favoriete training.

Koen de Jong