Heeft een duursporter koolhydraten nodig?
Bijgewerkt: 28 juli 2020.
Vrijdag 31 juli doen de Sportrusters massaal een lange duursportprestatie. Veel nemen onderweg wat extra suikers en gels. Is dat nodig?
Hebben duursporters koolhydraten nodig?
We vroegen het de beroemde arts William Cortvriendt een tijdje geleden. Zelf fietste Cortvriendt in Amerika van de oostkust naar de westkust (bijna 5000 kilometer!).

Anita Ram, interessant!!
Thanks ??
Best Martijn,
Wij zitten aardig op een lijn, zo te lezen. De grote industrie, en veel van de goeroes in het kielzog, zijn vooral gericht op gewin en niet op ons welzijn. Ik zal de boeken die je noemt en het dieet eens bekijken. Mijn gevoel zegt me dat het aan zal sluiten bij hoe ik in de wereld wil staan.
Ik ben bijvoorbeeld geen 100% vegetarier, maar wel zeer begaan met het welzijn van de dieren die wij consumeren. Helemaal geen vlees of vis is misschien niet gezond, maar de hormonenpompende bio-industrie is weer de andere kant van het bordje. In de tussentijd zoveel mogelijk trainen (binnen redelijke grenzen) en gezond eten, drinken en rusten, is mijn motto.
Groet, Coen
Hallo Coen,
Je kunt van mij aannemen dat een extreem koolhydraatarm dieet niet gezond is. Ik ben bioloog van opleiding (maar al meer dan 30 jaar actief als tuinder, maar dat terzijde). Vroeger heb ik wedstrijden gefietst, mede vandaaruit was ik altijd al geïnteresseerd in sportfysiologie en voeding. Nu fiets ik al weer bijna 20 jaar als toerfietser op vrij hoog niveau. Zo’n 5 jaar geleden werden een paar vrienden ernstig ziek (50-ers). Hierdoor ben ik echt een zoektocht begonnen naar oorzaken van welvaartsziekten (want daar hebben we het hier over). Voor mijn gevoel heb ik het echt tot op de bodem uitgezocht, niet altijd even makkelijk, want er is een hoop nep-informatie op het internet, met de nodige doodlopende dwaalwegen als gevolg. Via o.a. “De Voedselzandloper” en “Censuur” (Gabor Lenkei) kwam ik uiteindelijk in de plantaardige hoek terecht met “Ik ben een Planteneter” van Boele Ytsma. ( Koen de Jong heeft nog ooit een praatje gehouden op een “Planteneter-event” van Boele.) Intussen heb ik mijn kennis op het gebied van voeding aangevuld met een paar universitaire cursussen (MOOC’s), gegeven vanuit Wageningen.
De boeken die naar mijn mening stand houden in de chaos zijn “The China Study” van Colin Campbell, “Prevent and Reverse Heart Disease” van Caldwell Esselstyn en “The Starch Solution” van John McDougall. Verder is ook werk van Joel Fuhrman (o.a. “Eat to Live”) en Dean Ornish zeer overtuigend. Wat voor je gezondheid op lange termijn de beste manier van eten is staat voor mij daarom wel vast: een overwegend plantaardig dieet, zo dicht mogelijk bij de vorm waarin het in de natuur groeit, mogelijk aangevuld met een klein beetje vlees (een WFPD, Whole Food Plantbased Diet, in de Engelse literatuur)en dat is zelden koolhydraatarm. Welvaarsziektes worden veroorzaakt door welvaartsvoeding (te veel bewerkte plantaardige produkten zoals suiker, witte bloem en olie, maar ook te veel dierlijke producten zoals vlees, eieren en zuivel). We zijn geëvolueerd uit plantenetende primaten, zoals nu nog chimpansees en gorilla’s, die af en toe eens wat vlees en vis wisten te bemachtigen . Onze lichamen zijn niet afgestemd op een vezelarm dieet van suiker, bloem, olie, vlees en zuivel waaruit het hedendaagse Westerse dieet voor een veel te groot deel bestaat.
Helaas zijn het bewerken van goedkope plantaardige basisproducten (zoals suiker, tarwe en mais) en het omzetten van plantaardig naar dierlijk (de intensieve veehouderij) zo goed voor de economie, zo winstgevend, dat de belangen goed beschermd worden door lobbies op vele niveau’s. M.a.w. “money makes the world go round”, of dat nu goed is of niet voor onze gezondheid en die van de planeet. En als onze gezondheid er onder lijdt is dat ook weer goed voor de economie, want farmaceutische en medische sector varen er wel bij. Je merkt dat ik door mijn zoektocht op onaangename waarheden ben gestuit en daardoor mogelijk wat cynisch ben geworden. De goede kant van het verhaal is dat we zelf een keuze hebben: stop het goede in je mond en jij en de aarde zullen genezen (erg kort door de bocht).
Kijk bijvoorbeeld eens naar de documentaire “Forks over Knives”.
daar wordt dit allemaal heel goed uitgelegd. Mensen kunnen met gemak gemiddeld 10 jaar ouder worden dan nu, en in veel betere gezondheid, als ze maar een goede leefstijl hebben. Dit blijkt ook uit de hoge gemiddelde leeftijd en gezondheid in de zogenaamde Blue Zones. Nou, het is wel een erg lang verhaal geworden, de strekking zal inmiddels wel duidelijk zijn! Hoop dat ik niet nog meer onduidelijkheid heb geschapen in de chaos, en je er je voordeel mee kunt doen. Misschien niet altijd direkt voor je sportprestatie (die er bij mij overigens ook op vooruit gegaan is sinds ik meer plantaardig eet en daardoor zo’n 5 kg aan gewicht heb verloren, hoewel dat niet het doel was), maar zeker voor je gezondheid op lange termijn en daar sporten we toch (ook) voor?!
Vriendelijke groet,
Jos Vestjens
Kanttekening: het boek de China study is keiharde propaganda en de conclusies die in het boek beschreven staan wijken nogal wat af van de de conclusies van het daadwerkelijke onderzoek.
Machtig interessante materie, maar hoeveel heb ik hier als matig fanatieke sporter aan? Mijn hele leven sport ik al (ben nu 52) en hoor ik allerlei adviezen met logische uitleg, maar een paar jaar later hoor ik vaak weer het tegenovergestelde. Wat ‘weten’ we nu met z’n allen en wat ‘gokken’ we bij elkaar?
Ik wil graag gezond zijn en blijven, maar ook lekker sporten (o.a. halve en hele marathons lopen). Welke adviezen kan ik als ‘waarheid’ accepteren en welke adviseurs doen onterecht alsof hun theorieën de waarheid zijn? Wat voor dieet moet ik aanhouden of zijn diëten onzin? Is douchen met 32 graden koud genoeg of moet het ijs- en ijskoud zijn? Vragen, vragen en meer vragen, maar ik weet nog steeds niet wie ik moet geloven. Hoe kom ik erachter of ik goed bezig ben voordat ik mijzelf langzaam (en dus bijna onmerkbaar) in de vernieling train en eet?
Hoi Koen,
William vergeet er wel bij te vermelden dat de intensiteit van de inspanning bij vetverbranding lager moet zijn, anders gaat je lichaam toch weer aan de suikers (glycogeen). In een lange wielerwedstrijd komt het er dus op neer dat degene die het langst op vetten kan rijden (en dus een hoge Fatmax heeft) aan het einde nog op glycogeen de finale kan rijden. Het is daarom van groot belang de Fatmax te trainen, dus je lichaam te trainen om op vetten te functioneren. Verder komt het neer op het hebben van een hoge Vo2max (grotendeels aangeboren, dus oneerlijk over de wielerwereld verdeeld), zodat je bij een lange inspanning aan bepaald wattage ook meer op vetten blijft draaien.
Overigens wil ik er nog op wijzen dat de vet/ketogeen-hype voor veel mensen op de lange termijn wel eens negatief zou kunnen uitpakken. Koolhydraatarm houdt altijd vetrijk en meestal ook eiwitrijk in. Veel vetten geeft bij minder actieve mensen een hoge kans op hart- en vaatziekten en diabetes; veel eiwitten kunnen door vooral oudere mensen niet meer goed verwerkt worden met een grote kans op nierschade. Veel dierlijke eiwitten geven daarbij weer een grotere kans op kanker (niet voor niks heeft de WHO een paar jaar geleden gewaarschuwd voor dit effect van een hoge vleesconsumptie, en dit is maar het topje van een grote ijsberg, die door de gevestigde commerciële belangen graag onder water wordt gehouden). Voor een topwielrenner die in een lange wielerwedstrijd bij gebrek aan glycogeen in de finalezijn spiereiwit gaat aanspreken (katabole energielevering, waarbij je zweet naar ammoniak gaat ruiken door eiwitverbranding) is het weer een ander verhaal. Die heeft wel degelijk weer veel, liefs dierlijk, eiwit nodig om te herstellen. Het ligt dus allemaal nogal genuanceerd. Maar voor de gemiddelde recreatiesporter zijn er ook wel degelijk gevaren verbonden aan de keto-hype die nu over de wereld gaat. Wij zijn geen Chris Froome of Lance Armstrong die de grens opzoeken, onder druk van commerciële belangen en hun eigen grote ambitie/ego. Maar we dwalen af, daarom wil ik het bij deze graag laten bij bovenstaande kanttekening en waarschuwing.
Vriendelijke groet, Jos Vestjens
P.S. Ik heb veel gehad aan jouw en Aarts boek “Ik, de wielrenner”, nog dank daarvoor!
Interessante materie! Het 100-dagen schema stimuleert ook het lopen op vetverbranding als ik het goed heb. Ik heb me tijdens de marathon dan ook afgevraagd of de gelletjes niet juist tot gevolg hebben dat je de overschakeling daarmee uitstelt, of weer teniet doet (je was al aan het vetverbranden, maar ineens komen er wat van die makkelijke suikers/koolhydraten binnen, en je lichaam schakelt weer over op suikerverbranding). Gebeurt dit wisselen van brandstof inderdaad en is dit nadelig?
Groet Martijn