Bevordert neusademhaling de vetverbranding?

Met wat ik heb geleerd over CO₂ en over vetverbranding, lijkt het me mogelijk dat neusademhaling een aanjager is van vetverbranding.

Gek genoeg hoor ik er nooit iemand over. Dus ik twijfel.

Want als je met neusademhaling efficiënter vet aanspreekt als brandstof, is dat voor duursporters nogal wat. Vooral voor lopers die halve en hele marathons lopen zonder ambities voor persoonlijke records.

Vorige week was ik bij Steven Zwerink van het Nederlands Instituut voor Ademfysiologie en hij zei: ‘Het klinkt aannemelijk, maar ik weet er te weinig van.’ Dat is opvallend want normaal heeft Steven op al mijn vragen antwoord.

Het geeft aan dat er over het onderwerp niet veel bekend is.

Er wordt veel geschreven over neusademhaling en er wordt veel geschreven over vetverbranding, maar of neusademhaling de vetverbranding bevordert, is ongewis. Voorlopig blijf ik met neusademhaling experimenteren want voor mij (N=1) lijkt het goed te werken. Afgelopen zaterdag liep de Blaauwbekmarathon weer verrassend soepel.

Mijn grote inspirator Stans van der Poel zei het vaak: een ongezond lichaam is niet in staat om vet te mobiliseren als brandstof. Ze doelde dan op mensen met burn-out, vermoeidheidsklachten en overgewicht. Van der Poel is echter geen groot voorstander van neusademhaling, ze moedigt aan om een tuitje van je mond te maken en zo de druk op je longblaasjes te vergroten.

Neusademhaling vind ik tijdens een marathon prettiger dan een tuitje maken. Simpelweg omdat ik dan minder denkkracht nodig heb voor mijn ademhaling. Gesloten mond is eenvoudiger dan iedere ademhaling bewust een tuitje maken. Beperk ik met neusademhaling simpelweg mijn snelheid of doet het ook iets met de verbranding?

De mogelijke link tussen neusademhaling en vetverbranding

Aanname: een neusademhaling verhoogt de CO₂-concentratie in je bloed.

In rust is het klip en klaar. Ga sneller en dieper ademen door je mond en je wordt snel licht in je hoofd en je voelt tintelingen. De oorzaak is simpel: de CO₂ waarden in je bloed worden te laag en je doorbloeding vermindert. Stans van der Poel, Buteyko, James Nestor en de hele ademhalingsrataplan zijn het daarover eens. Hieronder zie je een afbeelding waarin je ziet hoe verhoogde CO₂-concentraties de doorbloeding verbeteren.

Meer CO₂ zorgt voor een betere doorbloeding en efficiëntere zuurstofvoorziening naar de brandstoffen.

Toch zie je veel hardlopers al vanaf de start met hun mond open diep ademen. Bij een snelle 5 kilometer is dat fysiologisch verklaarbaar, maar bij een halve of hele marathon kan neusademhaling wel eens een gigantische bonus zijn omdat je mogelijk een andere brandstof aanspreekt.

We weten namelijk dat voor het verbranden van vetten meer zuurstof nodig is dan voor de verbranding van glycogeen

Inspanningsfysiologen kijken naar het respiratoir quotiënt (RQ) om te zien of je vetten verbrandt of glycogeen. De hoeveel CO₂ dat je uitademt gedeeld door de CO₂ die je inademt is je respiratoir quotiënt. Een getal van 0,7 is vetverbranding en een getal van 1 is suikerverbranding.

Nu is de vraag: is je RQ met neusademhaling lager dan met mondademhaling. Als je metabool weinig flexibel bent en nooit nuchter traint en veel eetmomenten hebt, merk je vermoedelijk dat je met neusademhaling simpelweg je snelheid begrenst. Door langzamer te lopen produceer je minder CO₂ en mogelijk ben je dan nog glycogeen aan het verbranden op simpelweg een lagere snelheid.

Maar als je metabool flexibel bent en gericht traint met adempauzes, box breathing en neusademhaling, is de vraag of je met neusademhaling je CO₂ waardes hoog houdt en daarmee efficiënter op vetten kunt lopen.

Dit lijkt me voor tienduizenden marathonlopers een interessant gegeven. Niet voor de toplopers die de Olympische limiet willen halen, maar voor de lopers die gezond en ontspannen willen finishen, is dit zeer de moeite waard om te trainen als het klopt. Efficiënte vetverbranding maakt een halve en hele marathon 1000x comfortabeler om te lopen. Iedereen heeft wel 2 kilo vet opgeslagen en dat is al genoeg voor 4 marathons (!). Voor lopers die geen interesse hebben in persoonlijke records lijkt de nadruk op vetverbranding logischer dan de nadruk op suikers aanvullen.

Zaterdag liep ik de Blaauwbekmarathon op een banaan, wat walnoten en gedroogde abrikozen. Ik ben metabool flexibel en ik liep bijna de hele marathon op neusademhaling (op wat gesprekjes na). Na 3u14 kwam ik ontspannen over de streep en ik had voor mijn gevoel prima nog 10 kilometer door gekund.

De vraag is: liep ik door neusademhaling efficiënter in de vetverbranding bij het tempo van 4:33 /km dan met een mondademhaling bij dezelfde snelheid?

Of zit de winst vooral in het vasten nabootsen en simpelweg wat rustiger lopen dan mijn vorm toelaat?

Is er een inspanningsfysioloog die hier antwoord op weet?