Dé reden om een ademhalingsoefening te willen doen

Bijgewerkt: maart 2022

Er zijn veel redenen om géén ademhalingsoefeningen te doen.

Saai.

Geen tijd.

Het voelt in het begin benauwend.

Toch zijn er steeds meer mensen die wél dagelijks ademhalingsoefeningen doen.

Ik ben er zelf één van. Al jarenlang doe ik dagelijks een oefening. En van alle gewoontes (goeie en slechte) is er één gewoonte die ik echt altijd doe: mijn dagelijkse ademhalingsoefeningen.

Mijn favoriete oefening is de simpelste: observeren. Niks meer, niks minder: gewoon je ademhaling observeren

Maar ja, dat is toch lastig uit te leggen. Hoe kan zo’n simpele oefening voor mij waardevoller zijn dan hardlopen, koud douchen, Alpenreuzen bedwingen op de fiets, en (zelfs/juist) bier drinken met vrienden?

Tja, dat is lastig uit te leggen.

Eigenlijk zijn er drie redenen die eruit springen om een ademhalingsoefening te doen.

1. Méér koolzuur, minder stress
2. Méér energie, minder gejojo in mijn stemming
3. Een getemd brein: méér focus en méér gelijkmoedigheid

Onderaan dit bericht kun je het een webinar over dit onderwerp op je gemakkie terugkijken (waarschuwing: dat duurt 45 minuten).

Hier de 3 redenen om dagelijks een ademhalingsoefening beknopt samengevat.

1. Méér koolzuur, minder stress

Door stress gaat je ademfrequentie omhoog. En niet alleen je ademfrequentie gaat omhoog, er is een fysiologische kettingreactie waardoor je hele lichaam reageert op de stressrespons: cortisol omhoog > adrenaline omhoog > bloedsuiker omhoog > insuline omhoog > hartslag omhoog > hartslagvariabiliteit omlaag > spijsvertering omlaag etc. etc.

Deze kettingreactie heeft slechts één doel: fysieke inspanning.

Je lichaam neemt een voorschot op fysieke inspanning die komt

Want je lichaam denkt: gevaar! Nu kunnen er 2 dingen gebeuren: je gaat vechten of vluchten. En welke van de 2 het ook wordt, je hebt brandstof nodig en je lichaam moet áán.

Een slim systeem. Er is stress, je lichaam gaat áán en als de stress weg is, gaat je lichaam weer uit en kun je bijkomen. Maar het gaat mis als er ná de stress helemaal geen fysieke inspanning volgt. En als de stress vervolgens geen uur duurt, maar dagen (een deadline), weken (een zieke collega), maanden (een zieke ouder) of jaren (een verkeerd huwelijk), dan gaat het mis: je lichaam staat altijd aan en je kunt nooit meer ontspannen.

Eén van de nadelen van langdurige stress is een laag koolzuur. Door een snelle of diepe ademhaling blaas je teveel koolzuur af en vernauwen je vaten. Gevolg: je krijgt minder bruikbare zuurstof in je lichaam.

De complexe kettingreactie is op één punt te sturen: bij je ademhaling

Je kunt zelf op elk gewenst moment de angel uit de stressrespons halen door bewust rustig te ademen. Dát is de reden dat ademhalingsoefeningen zo populair zijn bij stress gerelateerde klachten.

Behalve bij stress is een ademhalingsoefening ook goud waard als je energie (en stemming) op een dag vaak heen en weer schiet.

2. Pieken en dalen: schommel jij voortdurend in energie en stemming?

Van William Cortvriendt leerde ik jaren geleden dat mijn energieschommelingen op een dag direct te maken hadden met het eten van suiker en zoetigheid. Na een suikerpiek volgt een energiedip.

Dat deze suikerpiek ook veroorzaakt kan worden door een versnelde ademhaling vond ik verrassend. Je bloedsuikerspiegel gaat omhoog door een snelle ademhaling (want je lichaam neemt een voorschot op fysieke inspanning) en na de piek komt een dip. Ik herken de dip vooral in mijn stemming. Het kan goed dat ik tijdens mijn piek een briljant idee heb en dat anderhalf uur later datzelfde idee me onzinnig voorkomt. Met goede voeding en een rustige ademhaling heb ik de hele dag door energie en zijn de pieken en dalen eruit.

Ben jij cortisoller of adrenaliner?

We kennen allemaal mensen die in periodes van stress kilo’s aankomen. De vreetbuien en de behoefte aan suikers zijn fysiek zo sterk, daar is geen wilskracht tegenop gewassen. Een ademhalingsoefening werkt dan ook beter. Maar we kennen ook mensen die niet aankomen in tijden van stress, maar die juist afvallen. Volgens Cortvriendt komt dat door de hormonen cortisol en adrenaline. Als het overheersende stresshormoon cortisol is, dan kom je aan en als het overheersende stresshormoon adrenaline is, dan val je af.

3. Tem je brein

Voor mij is de voornaamste reden om dagelijks een ademhalingsoefening te doen, mijn springerige brein. In het webinar doe ik 5 minuten mijn favoriete oefening en dan leg ik meteen uit waarom ik zo’n fan ben van die oefening. Deelnemers aan ons jaarprogramma vinden de oefening in het begin vaak lastig.

Ik voel helemaal niets tijdens de oefening, doe ik de oefening wel goed? mailen mensen me.

De oefening is bedrieglijk eenvoudig: je observeert je ademhaling in het driehoekige gebied dat begint tussen je ogen en het gebied bestrijkt van je neusvleugels en de bovenkant van je bovenlip. In die driehoek: observeer je ademhaling. Het begin is lastig, want je voelt niet zoveel en je gedachten gaan alle kanten op. Maar met oefening lukt het wél om te voelen. Je voelt in welk neusgat meer lucht naar binnenkomt en je voelt waar de lucht intens voelt en waar subtiel. Of je voelt dat de lucht die je inademt kouder is dan de lucht die je uitademt. Er is van alles te voelen, als je brein zich maar koest houdt.

Maar wat héb je er dan aan om je ademhaling te observeren?

De kracht van deze oefening is enorm. Ga maar na. De hele dag door hebben we gedachtes en de hele dag door reageren onze emoties daarop. Vaak worden gedachtes in gang gezet door externe prikkels (WhatsApp, telefoon, Facebook, Instagram, iets wat onze partner zegt, iets wat ons kind doet, iets wat we lezen, zien of horen) en dan worden we meegezogen.

Na een dag werk is het vaak lastig om met aandacht bij onze kinderen te zijn en wat te spelen of te luisteren. Met de ademhaling als control alt delete functie, kunnen we echter op elk gewenst moment zelf bepalen waar we zijn met onze gedachtes. Werk kan uit, ouderschap kan aan. Ouderschap kan uit, boek lezen kan aan. Alles kan uit, slapen kan aan.

Het klinkt eenvoudig. En dat is het ook. Maar het vraagt wel wat aandacht en toewijding om te gaan zitten en dagelijks de oefeningen echt even te doen. Zit je in ons programma? Doe de oefening echt dagelijks, het loont de moeite.

Heb je vragen? Stel ze in de koffiehoek of hieronder in de reacties.

Meer weten over de voordelen van ademhalingsoefeningen? Kijk onderstaand webinar.

Ben je trainer of behandelaar en werk je zelf ook veel met ademhalingsoefeningen? Je kunt het webinar gerust delen met je klanten.

Ps. Het is erg inspirerend om af en toe met een vriend/vriendin een ademhalingsoefening te doen. Als er iemand komt eten of gedag zeggen is het mooi om eerst 20 minuten een ademhalingsoefening te doen. De toon van de gesprekken erna nemen ook meteen een bijzondere wending. Doe jij dat al, ademhalingsoefeningen met vrienden?