100 dagen mediteren: wat ik (niet) leerde

Maandag 9 maart werd ik gefeliciteerd door mijn meditatie-app: je hebt je doel van 100 dagen gehaald.

29 november 2025 nam ik me voor om 100 dagen achtereen te mediteren. Na een jaar met snelle tijden op een 5 kilometer, 10 kilometer, halve marathon en hele marathon, vond ik het mooi om de aandacht te verschuiven naar verstilling, observeren, mediteren. Om dat voornemen kracht bij te zetten stelde ik een doel: 100 dagen aaneengesloten mediteren.

Wat bracht 100 dagen mediteren (niet)?

Soms zeggen mensen dat hardlopen voor hun meditatie is. Dat werkt bij mij anders. Met mediteren zet ik mijn denkkracht in om met aandacht naar de denkbeeldige driehoek te gaan die begint tussen mijn ogen en het gebied bestrijkt van mijn neusvleugels tot mijn bovenlip. Als er een andere gedachte opkomt, laat ik die voor wat het is en ik observeer mijn ademhaling weer. De ademhaling is subtiel en het vraagt concentratie om daar bij te blijven. Denkkracht (of concentratie) inzetten om objectief te observeren, is wat anders dan denkkracht inzetten om een bepaald wattage te lopen.

Van deze observatieoefening heb ik meer geleerd dan van 12 jaar school en alle boeken die ik las. Oefenen om mijn gedachtes en emoties te observeren, is met stip op één het meest leerzame.

Ga maar na: bijna al je gedrag begint bij een gedachte of een emotie. Je gedrag bepaalt voor een groot deel hoe je dagen zijn en hoe je leven is. Het is verrukkelijk om een keuze te hebben als een gedachte zich aandient: doe ik hier iets mee of niet? Sportrusten was er bijvoorbeeld nooit geweest als ik had geluisterd naar de stemmen in mijn hoofd – je bent geen ondernemer, als er geen inkomsten zijn kan je de huur niet betalen, je bent geen arts dus je hebt het recht niet om over ademhaling te schrijven, anderen weten meer dan jij. Boeken schrijven lukt al helemaal niet als ik continu toegeef aan gedachtes over Instagram, AI, YouTube, koffie drinken of groot leed in de wereld. 

Gedachtes zijn krachtig en prachtig maar het is wel van belang om ze te voeden als je dat wil en voorbij te laten gaan als dat wenselijk is. En dat leer je met de observatie-oefening; mediteren.

Het voornemen om dat 100 dagen achter elkaar te doen met meditatie-app Insight Timer is eigenlijk onbenullig

Er zijn dagen dat ik mezelf belachelijk vind. Tijdens een weekendje weg op de Veluwe met de camper, zoek ik een stille plek in de natuur. De zon komt op, voor me is een wijds uitzicht van het Kootwijkerzand en ik doe mijn ogen dicht om 10 minuten mijn ademhaling te observeren. So far, so good. Voor ik mijn ogen sluit pak ik echter mijn telefoon en open de app Insight Timer om een timer te zetten van 10 minuten. Onzin natuurlijk. Ik heb geen haast. Er is enkel het moment, ik hoef alleen mijn ogen dicht te doen en te observeren. Maar ja, ik wil wel dat mijn meditatie ‘geteld’ wordt door de app, dus ik zet de timer aan. Eckhart Tolle schrijft dat mediteren onzin is. In het nu leven, staat haaks op een timer zetten om 10 minuten te mediteren en daarna weer over te stappen op de waan van de dag. Dat is natuurlijk waar. Toch helpt het me wel een timer te zetten en bewust te zitten.

Van de 100 dagen dat ik dagelijks mediteerde, had ik het 85 dagen sowieso wel gedaan. Wekelijks zitten we 2, 3 of 4 keer met een cluppie op het clubhuis. Tijdens de ademcoachopleiding en sessies met groepen, is mediteren ook een vast onderdeel. En thuis zit ik ook wekelijks nog wel één of twee keer, gewoon omdat het heerlijk is. Met het voornemen om een reeks van 100 dagen te maken komen daar wat dagen bij en het is altijd fijn.

Wat me in de 100 dagen het meest heeft verrast: ik heb misschien vijf keer alleen gemediteerd. Tien jaar geleden was dat zeker anders geweest. Vermoedelijk had ik toen vijf keer met iemand gezeten en 95 dagen in mijn uppie gemediteerd. Lief Eline deed bijna altijd mee en verder zat ik geregeld met Bas, Job, Cootje, Eefje, Franklin, Maarten, Linda, Sascha, Klaas: leuke types die geregeld op het clubhuis zitten om samen stil te zijn. Een bijzondere meditatie was op de verjaardag van neef Mark, toen ook mijn ouders en een tante meededen.

Twee mooie lessen

Mediteren kent geen doel tijdens beoefening. Dat is geruststellend. Het moment dat je denkt: ik kan dit helemaal niet, mijn gedachtes stoppen nooit – ís de oefening. Want als je opmerkt dat je gedachtes hebt, is de waarnemer actief en precies dat is de oefening. Ook al is er geen doel, toch leer ik twee waardevolle lessen van mediteren.

Uitdijende tijd

In de waan van de dag sluipt het idee van lineaire tijd er snel in. Je hebt een aantal uren voor je en je hebt wat taken om af te maken. Er is nu en er zijn uren voor je die je nuttig besteed. Stap je in de modus van dingen af willen maken met je aandacht gericht op de toekomst, het moment dat je de taak hebt volbracht, dan glipt tijd tussen je vingers door en ervaar je een gevoel van tijdsdruk. Ben je meer met aandacht in het moment, dan gebeurt het tegenovergestelde: je ervaart veel meer tijd. Tijd versnelt en tijd vertraagt op hetzelfde moment. Dat klinkt tegenstrijdig, maar als ik ’s ochtends een uur op het clubhuis mediteer, gaat dat uur vreemd snel voorbij. Toch voelt het tegelijkertijd als lang geleden dat ik ruim een uur eerder de matten klaarlegde. Heb je kinderen, dan heb je dat waarschijnlijk ook ervaren. Op de eerste verjaardag van je kind, denk je: het jaar is omgevlogen. Toch voelt je leven zonder kinderen een eeuwigheid terug. Dit effect van uitdijende tijd is een zegen om in je dagelijks leven te ervaren. Een dag voelt rijk en lang. In vijf jaar kun je voor 10 jaar aan ervaringen beleven. Da’s verrukkelijk.

Denken zoekt problemen

Een andere les is de aard van je gedachten. Hoe vaak je denken wel niet problemen verzint die mogelijk plaatsvinden in de toekomst, is ongekend. Mogelijke geldproblemen, mogelijke ziektes, mogelijk leed van je naasten, mogelijke onoplosbare doemscenario’s voor de wereld. Mijn meditatieleraar zei eens dat er geen werkelijke problemen bestaan waarover je hoeft te piekeren. Kun je het probleem oplossen? Dan is er geen reden tot piekeren. Kun je het probleem niet oplossen? Dan is er ook geen reden tot piekeren, want dat draagt niets bij. Dat is iets anders dan onverschilligheid of wegkijken. Want als je een probleem waarneemt dat je kunt oplossen, dan ga je wel degelijk aan de slag. De problemen waar je niets aan kunt doen, bezorgen je ook geen energielek of afleiding. Dat is erg prettig.

Ik blijf zeker mediteren. Maar de reeks van 100 dagen onderbreek ik. Zodat Insight Timer niet aan mijn brein gaat morrelen en ik weer gewoon lekker kan observeren.

Gelijkmoedig voorwaarts.

Over de auteur

Ademhaling is mijn favoriete onderwerp. Hardlopen en kou staan gedeeld tweede. Over deze onderwerpen schreef ik 10 boeken en ik leid ademcoaches en koucoaches op. Mijn favoriete ademhalingsoefening is anapana en run-dip-run is mijn favoriete training.

Koen de Jong