Waarom je nooit een inspanningstest mét een mondkapje moet doen
David Bruinsma* doet een inspanningstest.
Zijn omslagpunt is 182.
Drie jaar geleden deed David een inspanningstest bij het SMA op Papendal.
Toen was zijn omslagpunt 168.
Zijn maximale hartslag is bij beide testen 195.
Kan je omslagpunt 14 slagen stijgen in zo’n korte periode?
Nee. Dat kan niet.
Ik vraag David of hij bij de inspanningstest op Papendal een mondkapje had tijdens de inspanningstest. David bevestigt. Daar is een inspanningstest inderdaad met gaswisselingsanalyse, dus mét mondkapje.
Ik vraag of hij dat mondkapje destijds erg vervelend vond. David knikt opnieuw. Hij vond dat kapje voor zijn mond erg benauwend tijdens de inspanningstest.
Dat zie je vaak. Sporters krijgen door het kapje een benauwd gevoel en gaan sneller ademen dan ze in ‘het wild’ gewend zijn.
Maar heeft dat invloed om het gemeten omslagpunt?
Ho. Wacht. Wat is het omslagpunt ook alweer precies?
Het omslagpunt is het punt waarbij het melkzuur in je bloed (bloedlactaatwaarden) exponentieel stijgt. Dat voel je zelf omdat je bovenbenen gaan verzuren en pijn doen. Het omslagpunt is niet echt één punt, maar een kleine zone van 2 tot 4 hartslagen.
Wat maakt het uit dat deze wat hoger of lager is.
Vanuit het omslagpunt worden je hartslagzones berekend.
Is je omslagpunt in het echt hoger dan tijdens de meting, dan zijn je hartslagzones verkeerd vastgesteld.
Als het advies is om op bijvoorbeeld 70% van je omslagpunt te gaan hardlopen, dan train je dus veel te langzaam met het lage omslagpunt. En dan word je niet beter. Je blijft hangen op hetzelfde niveau. Je kunt (helaas) niet iedere dag vogels kijken.
Ok. Hoe kun je het omslagpunt dan wél vaststellen?
Je eigen waarneming liegt nooit. Heb je zelf het gevoel dat je pas gaat verzuren boven de 180, dan weet je zeker dat je omslagpunt geen 168 kan zijn.
Echt. Op die manier kun je het eenvoudig zelf toetsen.
David komt bij mij voor een meting met de Co2ntrol: een apparaat, ontwikkeld door Stans van der Poel. Hij wil een meting met de Co2ntrol omdat hij dan geen mondkapje om hoeft. En hij wil weten of zijn omslagpunt niet veel hoger ligt dan 168, hij krijgt het pas zwaar als zijn hartslag boven de 180 komt. Voor zijn gevoel.
Met de Co2ntrol meet je de ademfrequentie, en de uitzetting van de borstkas. Zo is geen mondkapje of lactaatmeting nodig.
Hoe werkt dat?
Bij een oplopende belasting ga je dieper ademen. Wordt de belasting alsmaar zwaarder dan komt er een punt dat je niet meer dieper kunt ademen. Je gaat dan sneller ademen: knik 1 in de afbeelding hieronder. Wordt de belasting weer zwaarder. Dan komt er een punt dat je niet meer sneller kunt ademen en even diep. Je gaat dan exponentieel sneller, maar minder diep ademen: knik 2. Het punt van knik 2 is je omslagpunt.
Zie afbeelding.
David traint inmiddels een stuk harder. Zijn hartslagzones liggen hoger en dat vindt hij heerlijk. Hij heeft niet meer het gevoel dat zijn hartslagmeter hem remt.
En hij laat zich niet meer testen met een mondkapje voor.
Looptrainster Stans van der Poel voegt toe: ‘meten met een mondkapje kan prima, maar dan moet de apparatuur wel geijkt zijn. En dat is bij die apparatuur zo kostbaar, dat er niet geijkt wordt.’
*gefingeerde naam
Over de auteur
Ademhaling is mijn favoriete onderwerp. Hardlopen en kou staan gedeeld tweede. Over deze onderwerpen schreef ik 10 boeken en ik leid ademcoaches en koucoaches op. Mijn favoriete ademhalingsoefening is anapana en run-dip-run is mijn favoriete training.
Koen de Jong
Droom jij van een marathon?
Goed nieuws. Met het 14-kilometerschema kan het wél. Duizenden lopers gingen je voor.
Combineer slim trainen met een goed herstel en finish dit najaar nog een mooie marathon. Jij kiest welke medaille je wilt veroveren, wij maken je schema.
Meld je nu aan en je krijgt naast korting ook nog het nieuwe Project Buiten Adem erbij.
Neem mbt de ademgasanalyse eens contact op met het Centrum voor Bewegen in Veenendaal. Eigenaar: Geert van Dijk. Een autoriteit op dat gebied. Dit jaar heb ik me 3x laten testen. Ik heb er veel baat bij gehad en nog steeds. Mijn max HF ligt op 190, ik ben nu 67. Wat zou mijn AND zijn?
Ook bij Lagendijk Training Quadenoord te Renkum kwam men tot dezelfde waarden.
Ik heb het kapje niet als lastig ervaren. Vaak worden ook allerlei vooroordelen aangepraat die een nadelige invloed kunnen hebben op je mindset.
De stelling: nooit een mondkapje bij een inspanningstest vind ik onzin.
Er wordt in het artikel gezegd; “Met de Co2ntrol meet je de ademfrequentie, en de uitzetting van de borstkas. Zo is geen mondkapje of lactaatmeting nodig.”
Dit is de enige keer dat lactaatmeting wordt vermeld in het artikel. Dit is nog altijd de ‘gouden standaard’ dus zie nog niet een reden om van lactaatmeting af te stappen
Bijna vergeten. Mijn blog over mijn inspanningstest bij Nico staat hier: https://rowingandrunning.wordpress.com/2015/01/30/inspanningstest/
Omdat ik dit ook wel een interessante case vond, ben ik zelf gaan testen. Eerst een inspanningstest bij Nico van der Breggen met een Co2ntrol, een paar weken later bij een SMA met een mondkapje.
Overigens moet je wel opletten, een SMA meet veel meer dan alleen een omslagpunt. Beide methoden hebben dus hun voordelen.
Een kort vergelijk heb ik op mijn blog geplaatst: https://rowingandrunning.wordpress.com/2015/03/07/inspanningstest-een-vergelijk/?preview_id=95
Kijk, dat is mooi werk. Gewoon zelf alles uitproberen en kijken wat het beste werkt. Mooi stuk Roeland. Dank voor het delen, Koen
Ik blijf dit een vervelend artikel vinden. Regelmatig kom ik in een discussie over de zin van inspanningstesten (meest in een van de FB-groepen) regelmatig mensen tegen die gelijk roepen dat je dat niet moet doen “vanwege het mondkapje”.
Terwijl er helemaal niks mis is met het doen van een goede inspanningstest mét mondkapje.
Hetzelfde verhaal kun je ook optekenen over een inspanningstest met lactaatmeting via bloedprikken. Als David Bruinsma* daar dan niet tegen kan, kun je zo de titel veranderen in “Waarom je nooit een inspanningstest met bloedprikken moet doen”.
Dat er goede en slechte inspanningstesten worden gedaan staat buiten kijf (eigen ervaring, helaas). Maar deze manier van opschrijven heeft allerlei negatieve gevolgen.
Ook interessant: Waarom je nooit een inspanningstest mét een mondkapje moet doen http://t.co/PkRz073lCP
Erg herkenbaar. Toevallig bij dezelfde instelling in Arnhem een test gedaan waaruit een te laag omslagpunt bleek. Had er al mijn twijfels over, aangezien ik ongeveer 70% van mijn eerste marathon boven dat omslagpunt liep. Een 2e test gedaan met bloedanalyse en daaruit bleek een correcte omslagpunt.
Kan daar nu op voort bouwen.
Beste Koen,
Je sportrusten methode is vernieuwend, maar nu sla je volgens mij de plank mis. Bij een goed uitgevoerde ademgasanalyse wordt namelijk ook de ademfrequentie gemeten. Je kunt dus zien of de sporter hyperventileert. Daarmee kun je het maximale ventilatoire volume corrigeren of onderzoek doen naar de oorzaak van het hyperventileren. De methode (zonder kapje) die jullie gebruiken is notabene afgeleid van de ademgasanalyse… De gouden standaard voor het bepalen van het omslagpunt (of zone, zoals je terecht opmerkt) blijft dus de ademgasanalyse. Het vergt alleen wel de juiste expertise om een ademgasanalyse juist te lezen. Je mag op een Sportmedisch Centrum verwachten dat een sportarts of inspanningsfysioloog over deze kennis beschikt.
Dag Kasius, dank voor je reactie. De methode die wij gebruiken is zeker afgeleid van de ademgasanalyse. En met een goed uitgevoerde test met ademgasanalyse heb je natuurlijk nauwkeurige en bruikbare hartslagzones.
Met dit blog wil ik alleen benadrukken dat het vaak niet goed gaat. Ook bij SMA’s, waar je zou verwachten dat het goed gaat.
Groet,
Koen
Heb net een inspanningstest gedaan, zónder mondkapje en voel me nu zo slap als een vaatdoek! OMG, meer impact dan ik dacht!
Beste Koen,
ik ben het niet met je eens, het gaat misschien alleen op bij sporters die nog nooit getest zijn en waarvoor een mondkapje nieuw is. Het is ook maar net hoe je dit begeleidt. Er zijn uiteraard allerlei veldtests die ook voldoen, maar met een ademgasanalyse kan dit heel goed waarbij je bovendien alle parameters die jij noemt heel goed kunt vervolgen.
Een anaerobe drempel bepaling doe je vervolgens met een aantal parameters waaronder het gevoel.
Bedankt voor je reactie Jan Waling. We zien vaak mensen die na inspanningstest een omslagpunt meekrijgen, die echt veel te laag is gezet. Dat wil ik onder de aandacht brengen. Uiteraard zijn er testen met ademgasanalyse die accuraat zijn en goed voldoen.
Herkenbaar stukje.
Goed stuk, hoor het vaker van sporters. Waarom wordt de vo2max meting dan nog als valide en betrouwbaar gezien?
Waarom je nooit een inspanningstest mét mondkapje moet doen: http://t.co/MoVaEnu2ir